Gebouwde bunkers

Geschut

2 x 669
4 x mitrailleurbunker

Levensmiddelen

1 x waterbergplaats

Manschappen

2 x 655
7 x woonschuilplaats

Overig

1 x bakkerij
1 x gang met tobruk
1 x keuken
1 x septictank
2 x tobruk

Widerstandsnest 312 lag tussen de Scheveningseweg en de Stadhouderslaan en had voornamelijk het doel de Hauptkampflinie en de toegang in de tankmuur ter hoogte van de Prins Mauritslaan te verdedigen. De toegang en het terrein buiten de Hauptkampflinie werd door in totaal zeven geschutsbunkers verdedigd. Onder het Gemeentemuseum eindigde de tankgracht en ging hier over in een tankmuur. De tankmuur liep door tot de kruising tussen de Stadhouderslaan en de Prins Mauritslaan. Hier sloot vervolgens een strook drakentanden aan en over de Stadhouderslaan liep een stuk tankmuur richting de Scheveningseweg. Het nabijgelegen park Sorghvliet was al op 15 mei 1940 door de Duitsers bezet. Nadat in 1942 het park al gedeeltelijk in het Sperrgebiet kwam te liggen, werd bepaald dat het Catshuis moest worden afgebroken. Om dit te voorkomen moesten de eigenaren toestaan dat het huis gebruikt zou worden als opleidingscentrum voor spionnen van de Sicherheitsdienst en ermee instemmen dat alle ramen op de onderste verdieping dichtgemetseld worden¹.

Verdediging

In het weerstandsnest lagen twee geschutsbunkers van het type 669 (Schartenstand für Feldgeschütze (60°) ohne Nebenräume), de bediening van het geschut was ondergebracht in twee manschappenpenverblijven van het type 655 (Unterstand für 6 Mann mit Munitionsraum). Beide bunkers waren zeer goed gecamoufleerd, de daken waren met graszoden bedekt en de buitenwanden beschilderd met ramen, deuren en balustrades. Zo werd de indruk gewekt dat het normale woonhuizen waren. In de 655 bevond zich naast het onderkomen voor zes man ook een munitiebergplaats die ruimte bood aan 1900 kogels voor infanteriegeschut, 370 granaten voor het zware geschut of 2000 granaten voor een 5 cm KwK.

Ondersteunende werken

Tevens bevonden er zich twee Tobruks (eenmansbunkers), één stond in verbinding met het pand Stadhouderslaan 126-128 en een geschutsbunker van het type type 669. De manschappen hadden hier de mogelijkheid om in een woonschuilplaats te schuilen en konden door middel van de overdekte gang bij de tobruk komen. Ook de kelder van het pand stond in verbinding met deze overdekte gang. Onder normale omstandigheden verbleven de manschappen in het pand. Bij de tweede tobruk lag ook een woonschuilplaats maar de twee waren niet met een overdekte loopgraaf verbonden. De overige bunkers zoals een keuken, een waterbergplaats en een badhuis/gasontsmettingsbunker hadden een ondersteunende functie en bevonden zich geheel of grotendeels onder het maaiveld.

Bezetting

Volgens een kaart van 24 augustus 1944 werd Widerstandsnest 312 bezet door

2./SS-Panzer Jäger, bestaande uit 1 onderofficier en 11 manschappen, met als bewapening:

  • 2 × Leichtes Maschinengewehr
  • 1 × 3 cm Pak
  • 1 × 7,5 cm Pak

Rust. Insp., bestaande uit 17 officieren, 6 onderofficieren en 27 manschappen, met als bewapening:

  • 7 × Leichtes Maschinengewehr
  • 2 × Schweres Maschinengewehr

¹ Bron: ‘Van buitenhuis tot ambtswoning; het Catshuis door de eeuwen heen’ (Ministerie van Algemene Zaken)